Fieldpiece
Poradniki / ładowanie czynnika

Napełnianie klimatyzatora i pompy ciepła: metoda ważona i kontrola po napełnieniu

Skąd wziąć masę czynnika dla konkretnej długości instalacji, jak napełniać z wagi i co sprawdzić po napełnieniu. Osobno napełnianie przy niskiej temperaturze zewnętrznej i wpisy wymagane po f-gazach.

1 października 2025 4 min czytania ładowanie czynnikaklimatyzacja
Cyfrowa oprawa zaworowa SMAN® z bliska, z wężami podpiętymi do instalacji

Klimatyzacja w mieszkaniu chłodzi słabo, poprzednia ekipa „dolała czynnika" i pojechała. Ciśnienie na tarczy wygląda normalnie, a w układzie siedzi 300 g za dużo, bo nikt nie zważył tego, co weszło. Ilość czynnika wynika z tabliczki znamionowej i z długości rurociągu, poprawność sprawdzasz przegrzaniem i dochłodzeniem, a wagą pilnujesz jednego i drugiego. Przeładowany układ zjada więcej prądu i uderza sprężarkę cieczą - kończy się tak samo jak niedobór, tylko z drugiej strony.

Ile czynnika ma wejść

Na tabliczce jednostki zewnętrznej masz napełnienie fabryczne i długość rurociągu objętą tym napełnieniem - zwykle 5 albo 7,5 m. Powyżej tej długości dodajesz porcję na każdy metr instalacji, według wartości z dokumentacji techniczno-ruchowej. Ta wartość zależy od średnicy rury cieczowej i różni się między producentami, więc nie przenoś jej z jednego urządzenia na drugie.

  • napełnienie fabryczne - z tabliczki znamionowej;
  • długość objęta napełnieniem fabrycznym - z dokumentacji;
  • dodatek na metr powyżej tej długości - z dokumentacji, podawany w gramach na metr;
  • suma to masa docelowa, którą ważysz na wadze, a nie szacujesz po ciśnieniu.

Metoda ważona: podstawowy sposób

  1. ustaw butlę na wadze - SR47INT przyjmuje butle o podstawie do 33 cm i masie do 114 kg, a odczyt masz bezprzewodowo przy urządzeniu;
  2. wytaruj wagę przy zamkniętym zaworze butli;
  3. podepnij oprawę zaworową - w SM482VINT pompa próżniowa zostaje na osobnym porcie 3/8", więc napełniasz bez przekładania węży;
  4. przedmuchaj wąż czynnikiem, żeby usunąć z niego powietrze, albo odciągnij go razem z układem;
  5. napełniaj przez port cieczowy, przy wyłączonej sprężarce, aż ciśnienia się wyrównają;
  6. resztę wprowadź przez port ssawny, przy pracującej sprężarce, dozując cieczą przez wziernik albo krótkimi porcjami;
  7. zamknij zawór butli, odczytaj masę i zapisz różnicę.
Uwaga

Mieszaniny zeotropowe - R-410A, R-454B, R-407C, R-448A - pobierasz z butli wyłącznie w fazie ciekłej. Pobierając fazę gazową, zmieniasz skład mieszaniny i w butli, i w układzie: cięższe składniki zostają w butli, a układ dostaje czynnik o innych właściwościach niż ten, pod który go zaprojektowano.

Kontrola po napełnieniu

Po wprowadzeniu obliczonej masy uruchamiasz urządzenie na maksymalną wydajność i czekasz 10–15 minut. Dopiero potem odczytujesz przegrzanie i dochłodzenie. Z zestawem JL3KH6INT masz sześć sond naraz: ciśnienia po obu stronach, temperatury rur i parametry powietrza przed wymiennikiem oraz za nim - cały obraz układu bez przekładania przyrządów.

OdczytOcenaKorekta
dochłodzenie 5–8 K, przegrzanie 4–8 Knapełnienie prawidłowezapisujesz i kończysz
dochłodzenie poniżej 3 Kniedobór czynnikasprawdź szczelność, dopiero potem uzupełniaj
dochłodzenie powyżej 12 Kprzeładowanieodzyskaj nadmiar do butli, nie upuszczaj
przegrzanie powyżej 15 K przy prawidłowym dochłodzeniuograniczenie przepływufiltr, zawór rozprężny, zdławiona rura

Do napełniania bierz węże z zaworami kulowymi przy końcówce: HR3C w wymiarze 1/4" albo HR3CM w 5/16" pod nowe przyłącza. Zawór odcina wąż, zanim go odkręcisz, więc jego zawartość zostaje w środku zamiast w powietrzu - przy R-454B po 800 zł za kilogram to nie jest drobiazg.

Napełnianie w niskiej temperaturze zewnętrznej

Zimą metoda kontrolna oparta na przegrzaniu i dochłodzeniu przestaje działać, bo układ nie osiąga warunków, dla których producent podał wartości odniesienia. Poniżej mniej więcej 15 °C na zewnątrz zostaje ci wyłącznie metoda ważona - i to jest jedyny powód, dla którego waga jest w tej robocie przyrządem podstawowym, a nie pomocniczym.

  • przy montażu zimą napełniasz masą z obliczenia, a kontrolę parametrów przekładasz na pierwszy cieplejszy dzień;
  • butla zimna oddaje czynnik wolno - postaw ją w ogrzewanym pomieszczeniu na godzinę przed pracą, nigdy nie podgrzewaj płomieniem;
  • przy napełnianiu przez port cieczowy wyrównanie ciśnień trwa dłużej niż latem, nie przyspieszaj tego uruchamianiem sprężarki;
  • zapisz w protokole, że kontrola parametrów nie została wykonana i dlaczego - to zabezpiecza i ciebie, i klienta.

Czego nie robić

  • napełniania „do ciśnienia z tabeli" bez pomiaru temperatury - ciśnienie zależy od warunków pracy, nie od ilości czynnika;
  • dolewania czynnika do układu, w którym nie znaleziono przyczyny ubytku; to jest karmienie wycieku, nie naprawa;
  • napełniania fazą gazową mieszaniny zeotropowej;
  • uzupełniania układu innym czynnikiem niż na tabliczce, nawet „zbliżonym";
  • pomijania wpisu w karcie urządzenia - dodanie czynnika zawsze podlega ewidencji.

Pierwsze uruchomienie splita: kolejność zaworów

Napełnienie fabryczne siedzi w jednostce zewnętrznej, więc po próżni otwierasz najpierw zawór cieczowy, sprawdzasz szczelność złączy, a zawór gazowy otwierasz do końca dopiero potem. Otwarcie obu naraz przy nieszczelnym kielichu oznacza utratę całego napełnienia w kilkanaście sekund, a jednostki bez czynnika nie uruchomisz w tej samej wizycie.

Dokumentacja F-gazowa

Po napełnieniu uzupełniasz kartę urządzenia w Centralnym Rejestrze Operatorów: data, rodzaj czynnika, masa dodana, masa odzyskana, przyczyna uzupełnienia oraz dane technika z numerem certyfikatu. Przy urządzeniu powyżej 5 t ekwiwalentu CO2 wpisujesz też termin kolejnej kontroli szczelności. Wpis robisz od razu - protokół pisany po tygodniu z pamięci zawsze ma inne liczby niż waga na budowie.

Czytaj też

Powiązane produkty

Bezprzewodowa waga chłodnicza 114 kg
Job Link®
Bezprzewodowa waga chłodnicza 114 kg
SR47INT

Stawiasz butlę o podstawie do 33 cm i odczytujesz ubytek masy przy oprawie zaworowej, nie przy wadze. Ważysz do 114 kg z rozdzielczością 10 g.

1 565,76 złnetto
SMAN® Cyfrowa oprawa zaworowa 4-portowa z wakuometrem
Job Link®
SMAN® Cyfrowa oprawa zaworowa 4-portowa z wakuometrem
SM482VINT

Czwarty port 3/8" zostaje na pompę, więc próżnię ciągniesz i mierzysz bez przekładania węży. Blok na 60 bar, masa 1,8 kg.

2 899,00 złnetto
Job Link® Zestaw sond ciśnieniowych i psychrometrycznych
PolecaneJob Link®
Job Link® Zestaw sond ciśnieniowych i psychrometrycznych
JL3KH6INT

Podpinasz sześć sond naraz i masz ciśnienia, temperatury rur oraz wilgotność powietrza na jednym ekranie telefonu. Odczyt dociera z 305 m, więc nie schodzisz z dachu po każdą wartość.

2 612,76 złnetto
Zestaw węży serwisowych 1/4" low loss z zaworem kulowym 1/4"
A2L
Zestaw węży serwisowych 1/4" low loss z zaworem kulowym 1/4"
HR3C

Kątowe gniazdo low loss wchodzi na port serwisowy wciśnięty pod jednostkę zewnętrzną, a po odpięciu nie upuszcza czynnika. Węże 1,5 m na 1/4", ciśnienie robocze 55 bar.

528,85 złnetto